U bent hier

Goed bewaarde winkelinterieurs – authentieke winkelinterieurs als commerciële troef

Al bijna tien jaar geleden vestigde Katherine Ennekens de aandacht op het interieur van een 60-ties winkel in Antwerpen. Samen met andere erfgoedkenners probeerde ze dit unieke interieur te redden van de sloop. Helaas lukte het niet om dat interieur te bewaren en daarom besloot ze een boek te maken over authentieke winkelinterieurs die wél bewaard bleven. In haar boek “Goed bewaarde winkelinterieurs” dat in mei verscheen, komen veertig interieurs aan bod om te koesteren en bewaren voor de toekomst. Samen met de architecturale en culturele waarde ervan, blijken ze ook een bijzondere commerciële troef te zijn.

In de nabije toekomst staan allerlei projecten op stapel om een breed publiek te sensibiliseren om deze winkels te bewaren voor de toekomst. Een tentoonstelling, wandelingen en lezingen zitten in de pijplijn. Een databank waarin deze interieurs opgenomen worden zou eveneens een nuttig instrument zijn. Wanneer een pand dan vrij komt, is het eenvoudiger om een overnemer te vinden.

Ter illustratie tonen we drie winkels met authentiek interieur, kwaliteitsproducten en massa’s charme. Deze winkeliers beseffen de meerwaarde van hun authentieke interieur zeer goed. Het is een extra troef voor hun omzet. 

      

foto's: Evy Raes en Saskia Vanderstichele

 

Enkele stukjes uit het boek

 

Huis A.Boon - Handschoenen

  • Lombardenvest 2 – 2000 Antwerpen
  • Zaak: sinds 1884
  • Interieur: 1928
  • Eigenares: Sofie Possemiers

Handschoenen passen in Huis A. Boon is een echte belevenis. Sofie, die de zaak recent overnam van haar moeder, bekijkt je handen en trekt doelbewust een doos uit een kast. Er wordt wat talk op je hand gestrooid, de handschoenen worden opengezet met een ‘baguetje’ en het soepele leder vormt zich als een tweede huid rond je hand. Het mag duidelijk zijn dat we met een kenner te maken hebben. 

Het verhaal begint in 1884 als twee Italianen in Antwerpen een handschoenenzaak beginnen. Maison Ghianda was toen gevestigd in de Kammenstraat en stond in verbinding met de Lombardenvest waar het atelier gevestigd was. Rond 1920 neemt Arthur Boon de zaak over en bouwt een nieuw huis in de Lombardenvest. Het zal tot 1928 duren vooraleer de zaak daar open gaat. Aan het interieur uit die tijd is intussen vrijwel niets veranderd. 

“Alleen de verlichting, die hebben we in de jaren ’50 aangepast. Vroeger waren alle winkels erg donker. Ook in die periode zijn de huidige lichtreclames op de gevel verschenen”, vertellen Sofie Possemiers en haar moeder Patsy Sarteel. “Zelfs de oude kassa van het merk National doet het nog. Ze is van metaal, beschilderd in faux bois. We hebben ook een betaalterminal, maar dat toestel zetten we bewust niet op de toonbank om het authentieke uitzicht van de winkel niet te verstoren.” 

“Centrale verwarming is er altijd geweest, maar als het buiten vriest, steken we nog steeds de  kolenkachel aan. Dat vinden de klanten heerlijk...”

“Vroeger droeg iedereen handschoenen. In de jaren ’70 is het even wat moeilijker geweest voor de zaak, maar door de aanwezigheid van veel modeontwerpers in Antwerpen, is er een handschoenenrevival gekomen vanaf de jaren ’90. Nu komen er weer veel jonge mensen. Maar ook het oudere cliënteel vindt nog steeds de weg naar de winkel. Vaste gewoonten van vroeger: een handtas kocht je bij Delvaux, schoenen bij Olyslaghers en handschoenen bij Boon. Omdat we altijd uitsluitend handschoenen verkocht hebben, waren we geen concurrentie voor andere zaken en verwezen we klanten gewoon door naar elkaar.”

  Mosterd Tierenteyn – Verlent

  • Groentenmarkt 3 – 9000 Gent
  • Zaak: sinds 1790
  • Interieur: 1883 - Beschermd monument
  • Eigenares: Catherine Caesens

Het huis op de Groentenmarkt 3 staat bekend onder de naam “A la Demi-Lune”, niet toevallig het logo van de mosterdwinkel Tierenteyn-Verlent. Verder vermeldt het logo 1790 als stichtingsdatum. Curieuse datum aangezien Petrus Tierenteyn, de stichter, toen nog maar twee jaar was. 

Zeker is wel dat hij zijn spreekwoordelijke mosterd bij de Fransen haalde. Die gebruikten echter blond mosterdzaad en Tierenteyn koos voor de donkere variant. Eigenlijk waren de Tierenteyns azijnbrouwers en hadden ze een zaak in koloniale waren. In 1842 werd een aanvraag ingediend bij de stad Gent voor een stoommachine die de mosterdmolen moest aandrijven. En toen was de trein vertrokken. 

Zowel gebouw als interieur zijn sinds 1995 beschermd als monument. Aan het winkelinterieur mag dus niets meer veranderd worden. Dat vraagt soms heel wat creativiteit van de huidige eigenaars: 

“Onze hedendaagse weegschaal en kassa hebben we weggemoffeld zodat ze niet zichtbaar zijn voor de klanten. Oorspronkelijk werkte de verlichting op gas, maar het armatuur is aangepast naar elektriciteit. Ook onze mosterdvaten en potten zijn origineel. We koesteren ze omdat ze bij dit huis horen. Een geklasseerd pand onderhouden kost veel, maar we krijgen publiciteit via de Dienst voor Toerisme zodat we veel aan toeristen verkopen”, zegt Catherine Caesens. Dochter Christine Van Roste neemt de zaak binnenkort over van haar moeder. Opvolging verzekerd dus.

Coutellerie A. Jamart/Au Grand Rasoir

  • Gasthuisstraat 7 – 1000 Brussel
  • Zaak: sinds 1821
  • Interieur: rond 1920 (kasten zijn mogelijk ouder)
  • Eigenaar: Jean Cielen

Piepklein is het winkeltje in de Gasthuisstraat. Het ligt dan ook afgeladen vol met keukenmessen, nagelschaartjes, kappersscharen, zakmessen, sigarenscharen, kreeftscharen, een eindeloze reeks kurkentrekkers,  scheermessen en -kwasten met dassenhaar... meer dan 2000 verschillende artikelen. 

Regelmatig dwarrelt een Japanse toerist binnen. Au Grand Rasoir is dan ook terug te vinden in talrijke buitenlandse gidsen. Veel gespecialiseerde zaken als deze, zijn er dan ook niet meer te vinden. En waar kan je tegenwoordig nog terecht om je messen te laten slijpen? Dat gebeurt hier in het atelier. 

De zaak bestaat sinds 1821. De familie Jamart, leveranciers van het hof, heeft de zaak meer dan 100 jaar uitgebaat, tot 1929. Dat jaar nam de grootvader van de huidige eigenaar het roer over. Jean Cielen kwam zijn grootouders vaak helpen en zo is hij stilaan vergroeid geraakt met deze zaak. Sinds 1983 baat hij de zaak uit en  dochter Ann zal de traditie verder zetten.  

“Vroeger was alle meubilair bruin, maar dat hebben wij bordeaux geschilderd. Zelfs de oude dozen kregen deze kleur“ vertelt Jean Cielen. “Minstens tien jaar geleden kwam hier een heel oude man binnen, die vertelde dat hij onze vitrinekasten met het geslepen glas en de presentatietabletjes gemaakt had. Misschien zijn de kasten zelfs ouder, maar daarover hebben we geen zekerheid.”

Alle info over dit project

  • Arsène vzw – Katherine Ennekenskatherine.ennekens [at] telenet.be
  • https://www.facebook.com/winkelinterieurs
  • Het boek ‘Goed bewaarde winkelinterieurs’ werd uitgegeven bij Luster en kost 22,5 euro.

Delen